orokorra
Ostegunero biltzen gara beste sindikatuekin Lan Osasunari dagozkion gaiak aztertu eta bideratzeko.
EGITURAK TAILERRA
Apirilak 28 “lan osasunaren nazioarteko eguna” aitzaki hartuta, CAFeko Prebentzio Ordezkariok, batzar lokalizatuak burutu genituen enpresa guzian lan taldeak dauden tailerretan. Batzar hauen helburua 2008an martxan jarri ziren lan-talde hauen aurkezpena egitea zen.
Batzar hauetan, tailerrean jorratutako gaiak eta pendiente zeuden gaiak aipatu ziren eta langileei hitza eman zitzaien beren iritzia agertzeko.
Egituratako tailerrean langileek egin zuten balantzea ezkorra izan zen, bertan lan osasuneko bete behar asko ez zirela betetzen aipatzen zutelarik:
informe hau 2010-07-12 lan segurtasun eta osasun batzorde nagusiko bileran entregatuta
informe entregado el 2010-07-12 en la reunión del comité general de seguridad y salud laboral
Apirilak 28
Apirilak 28ko astean (Lan Osasunaren Nazioarteko Eguna) burutu ziren batzar lokalizatuetako ondorioak.
Conclusiones de las asanbleas localizadas celebradas en la semana del 28 abril
(Dia internacional salud laboral)
TAILERRETAKO BATZARRETAN ATERA ZIREN GAI GUZIETATIK, KONPONTZEKO LEHENTASUNA DUTENAK
CUESTIONES URGENTES A RESOLVER PLANTEADAS EN LAS ASAMBLEAS DE TALLERES:
ELAk eta LABek eten egin dute Osalanen zuten parte hartzea
ELAk eta LABek Osalanen zuten parte hartzea etetea erabaki dute, honako arrazoiak direla eta:
- Eusko Jaurlaritzak batertu egin du lan-osasunaren arloan zinezko politikarik egiteko aukera. Laneko istripu eta gaixotasunen benetako zergatiei, hots, enplegu- eta lan-baldintzei, ez die ekin nahi, horrela patronalaren interesen aurka jo beharko bailuke (prekarietatea, kontrolik gabeko azpikontratazioa eta arau bihurtutako aldi baterako enplegua borrokatuz). Ondorioz, erakundeek ez dute aintzat hartzen gai honetan gertatzen diren arauhausteak behatu, kontrolatu eta zigortzeko betebeharra: ez Lan agintzaritzak, ez Lan-ikuskaritzak, ezta Osalanek ere.
- Osalan erakunde burokratizatu eta ezgauza bihurtu da; soilik patronalaren esanetara dago, eta bere egitekoak betetzeko adina bitartekorik ez dauka. 2010ean bere aurrekontua aurreko urtearekiko %43 jaitsiko da. Murrizketa eskandaluzkoa da, berez aurrekontua barregarria baitzen, BPGaren %0,02ra ere iristen ez zelarik. Politikarik ez, eta ezertarako balio ez duen propagandaz estali nahi dute gabezia.
- Osalango Kontseilu Nagusia antzezpen formal hutsa da (organo honek besteak beste erakundearen urteko aurrekontuak onartzen ditu). Batzordean ematen den informazioa ez da nahikoa, ez osoa, eta zenbait punturen inguruko datuak ezkutatzen dira (ikuskaritzari, arauhauste-aktei edota zigorren zenbatekoari buruzkoak...). Bilerak gero eta okerrago joan dira; gehiengo sindikalak egindako galdera eta eskariak erantzunik gabe geratu dira.
- Osalan finantzatzeko bide bihurtu da. Eusko Jaurlaritzak, Confebask, CCOO eta UGTren aldeko botoekin, estatuko Fundación Laboral para la Prevención de Riesgos Laborales erakundeari funtsak eskatzea erabaki du. Funts horiek Lan-Istripu eta Gaixotasun Profesionaletako Mutualitateen soberakinen zati bat dira. Orain arte Osalango Batzordeak eta Eusko Jaurlaritzak berak erabili duten irizpidearen arabera, funts horiek EAEko erakundeen esku zuzenean jarri behar ziren, estatuko Fundazio horren "leihatila"ra jo behar izan gabe.
Berez publikoa den diru hori onartzeak, Madrilen ezarritako irizpideei jarraiki, dirua banatzeko beste eredu baten oinarria jartzen du, eta eredu honen xedea patronala eta estatu mailako sindikatuak finantzatzea da. Confebask, CCOO eta UGTk 850.000 euro inguru izango dituzte beren artean banatzeko.
- Osalan estatuko eredura makurtu da, lan-segurtasun eta -osasunean porrot egin duen eredura alegia. Eusko Jaurlaritzak nahi du EAE estatuko beste edozein autonomi-erkidegoren modukoa izatea, baita gai honetan ere. Hartu dituen erabakiekin autogobernu mailak atzera egin du, eta bere eskumenak erabiltzeari uko egin dio. Aipatutako fundazioaren dirua onartzeak estatuko eredua ñabardurarik gabe ametitzea esan nahi du. Gisa bereko atzerakada da ere Osalanek Fundación Laboral de la Construcción erakundearekin sinatu duen hitzarmena; honen bidez EAEko eraikuntzako langileen prestakuntza estatukoek jasotzen duten berbera izango da; estatu mailako fundazio pribatu batek erabakitakoa onartzen da horrela.
- Eusko Jaurlaritzak Osalan edukirik gabe utzi nahi du, eta "elkarrizketa sozial" izen faltsua duen horren zerbitzura jartzea da bere helburua. Osalango Kontseilu Nagusira eramaten dira edukirik gabeko akordioak, gutxiengo sindikalarekin mahai horretan itxitakoak, istripu kontuan aurrera egiteko inondik ere balio ez duten arren. "Lotu" kanpaina (eraikuntzan "goitik beherako erorketen prebentzioa" sustatzeko hasi dutena) dugu horren adibide. Berez aski murritza zen Osalango aurrekontutik 400.000 euro bideratuko dituzte kanpaina egiteko, inolako helburu kualitatibo eta kuantitatiborik finkatu ez bada ere, eta aurrez egin diren antzeko kanpainak baliagarri izan ote diren neurtu gabe.
CCOOek eta UGTk erabaki dute gobernuaren bidelagun izango direla esparru honetan egiten duen edozein gauzetan, hain zuzen administrazioak doitze eta murrizte politikak bete-betean aplikatzen ari direnean. Beraz, patronalaren eta gobernuaren arteko akordiora bildu dira eurak ere. "Elkarrizketa sozial"aren dinamika indarrean dago Osalango Kontseilu Nagusian.
ELA eta LAB bat datoz erakundeetan eztabaidatzeko eta parte hartzeko aukerarekin, betiere horretarako baldintza egokiak daudenean, eta aurrera egiteko balio duenean; baina inondik ere ez dute fartsa honen konplize izan nahi. Ez dute antzezpen hutsetan parte hartuko, ez langile-klasea nahiz gizartea engainatuko.
Horrenbestez, ELAk eta LABek erabaki dute 2010eko uztailaren 5etik aurrera Osalango Kontseilu Nagusian bere partaidetza ondorio guztietarako eta epe jakinik gabe etetea, partaidetza horrek balioren bat duela bermatzen ez den artean; batetik, edukiei dagokienez, eta bestetik, euskal gehiengo sindikalaren iritzia aintzat hartzeari dagokionez, lan-segurtasun eta -osasun gaietako politika publikoak erabakitzerakoan.
2010eko uztailaren 5ean
OSALAN
JAURLARITZAK OSALANGO AURREKONTUA %43 MURRIZTUKO DU
Gaur Osalango Batzorde Orokorra bildu da, eta berriro geratu da agerian Jaurlaritza honek laneko segurtasun eta osasunari dagokionez egiten duen kudeaketa ezin okerragoa. Argi geratu da baita ere Jaurlaritzak CCOO eta UGTren lagunatza daukala nahi duen guztirako.
ELA eta LABek bereziki bi puntu nabarmendu nahi ditugu.
1.- Jaurlaritzak Osalanen aurrekontu erreala %43 murriztuko du 2009 ekitaldiarekiko. Hasieran onartu zen aurrekontuaren arabera %8,6ko jaitsiera aurreikusita bazegoen ere, gaurko bileran gobernuak murrizketa berriak jakinarazi ditu, 4,5 milioitik gorakoak izan daitezkenak. Honek suposatuko du azkenean aurrekontua 2009koa baino %43 txikiagoa izango dela.
Honek adierazten du Jaurlaritza honek laneko segurtasun eta osasunarekiko duen interes eskasa. Nola ekingo zaie 2010erako helburuei baliabideak hainbeste murriztuta? Osalan edukiz husteko beste urrats bat izan da hau.
2.- Gaurko Batzordean bozkatu denez, Osalanek Estatuko Laneko Arriskuen Prebentziorako Fundazio Laboralari dirua eskatuko dio; honen aldeko botoa eman dute Jaurlaritzak, Confebaskek, CCOOek eta UGTk. ELAk eta LABek, aldiz, kontrako botoa eman dute.
Aipatutako fundazioari eskatzen zaizkion funtsak EAEn dauden Laneko Istripu eta Gaixotasun Profesionaletarako Mutualitateek metatutako soberakinak dira. Orain arte Osalango Batzordeak eta Jaurlaritzak beste jarrera bat zuten: funts horiek zuzenean eskuratu behar ziren, Fundazioko "leihatila" horretara jo gabe. Irizpide hau, gainera, berretsi egin zuen Administrazio-Auzitegi Zentralak 2009ko martxoaren 23ko epaian, diru hori zuzenean autonomia-erkidegoek kudeatu behar dutela esanez.
Gaurko bileraren ondorioz funts publiko horiek banatzeko beste eredu bat ezarriko da, eta horrekin patronala eta estatu mailako sindikatuak finantzatzeko bidea irekita geratuko da.
Halaber, erabaki honekin Jaurlaritzak gai honekiko zeukan irizpide politikoa ere bazter utzi du inongo azalpenik eman gabe. Bere eskumenei uko egin die, estatuko eredura makurtuta. Argi dago hau ere estatua uniformatzeko proiektuaren beste atal bat dela, eta autogobernu mailan atzerapausoa ekarriko duela.
3.- ELAk eta LABek laneko segurtasun eta osasunaren inguruko politika publikoak goitik behera aldatzea exigitzen dugu. Prekarietatea desagertarazteko eta enplegu duina, kalitatezkoa, bultzatzeko borondaterik ez badago, Osalanek bere helburuak ezin izango ditu inondik ere iritsi, eta patronalaren menpeko organo bat besterik ez da izango.
Bilbo, 2010eko ekainaren 10a
ELAk eta LABek kontrako botoa eman diote Osalan erakundearen 2009ko memoriari eta 2010rako Kudeaketa planari
Ostiralean Osalanen Batzorde Orokorra bildu zen. Gai-ordenean bi puntu bozkatu behar ziren: 2009ko jardueren memoria eta 2010rako Kudeaketa-Plana. ELAk eta LABek kontrako botoa eman genuen bietan.
- Enpresetako lan-segurtasun eta -osasunaren egoera kezkatzekoa da oraindik. Segurtasun neurrien gabezia eta Laneko Arriskuen Prebentziorako Legea saihestea errealitatea dira. Egun langile okupatu kopurua txikiagoa den arren, iazko istripu eta gaixotasunen datuek hori frogatzen dute.
- Osalanek plazaratu duen 2009ko memoriari buruz, esan beharra dago iaz erakunde horrek egindakoa eta lortu diren emaitzak eskasak izan direla. Ez dira aurreikusitako ekintza guztiak burutu, batzuk oraindik zirriborro besterik ez dira, eta gainontzekoetan aurreko urteetako errepikapena izan da nagusi.
Orainarte moduan, aurkeztutako emaitzek porrot nabarmena islatzen dute: prestakuntza langile gutxiagok jaso dute; ikuskaritza eta kontrola ez da eragingarria, eta bere emaitzak ez dira ezagunak; eta laneko gaixotasunak ez dira detektatzen, ezta kudeatzen ere.
Benetako politikarik ezean, hutsunea propaganda, kanpaina eta jardunaldiekin bete nahi dute, baita enpresei diru-laguntzak eta sariak emanez; horrek ez du inondik ere segurtasunaren eta osasunaren egoera hobetzen.
- Gauzak horrela, 2010rako Kudeaketa Plan hanpatsu eta handinahia proposatzen dute. Beronen helburuak ez dira errealistak. Gogora dezagun Osalanen aurrekontua aurten %8,4 murriztu dutela, eta bitartekoak ere hein berean urriagoak direla.
Lehentasuna ematen zaio elkarrizketa sozialaren mahaia delako horri, eta beste urrats bat eman nahi dute Osalan haren menpeko egiteko. Adibidez, Osalanen planean aldaketak sartzeko aukera izatea proposatzen dute, elkarrizketa sozialaren mahaian gutxiengo sindikalarekin adostutako ekintza edo erabakiak ezartzeko. Hartara, zertarako onartzen da plan bat, gero elkarrizketa sozialaren mahaian aldatzeko aukera badago?
Izatez zehaztasunik gabeko plan bat dugu hau, aurreko esperientzia txarrak guztiz alboratzen dituena. Oraingoan ere ez da enpresen ikuskaritza areagotzen; horren ordez, diruz lagundutako motibazio kanpainak egin nahi dituzte, enpresaburuek prebentzioa egin dezaten: legea bete dezaten. Ez dago ere laneko gaixotasunak prebenitzeko eta detektatzeko taxuzko planik.
- Honelako politikak ikusita, argi dago gobernuak ez daukala istripuen zergatiei aurre egiteko borondaterik, inondik ere. Ez da patronalaren interesen kaltetan joan litekeen inongo erabakirik hartzen: prekarietatea borrokatzea, azpikontratazioa mugatzea, iruzurreko kontratuen kontrako politikak... Gaur berriro argi geratu da gobernua eta patronala bat eginda daudela, baita lan-osasunari dagokionez ere, eta Batzordean gertatuak interes horiek nola uztartzen diren nabarmentzen du.
- 2010erako kudeaketa plana patronal, CCOO eta UGTren aldeko botoekin onartu da. Honek adierazten du elkarrizketa sozialeko mahaian dagoen adostasuna Osalaneko Kontseilu Orokorrean errealitate bihurtzen hasi dela jadanik.
- Gainera, eraikuntza sektorerako onartu duten Lotu programaren berri eman dute. Hain zuzen, ELAk eta LABek bere garaian salatu egin genuen Osalanen esparruan jorratzea honelako hitzarmen eta kanpaina garesti eta ezdeusak, beste nonbait (elkarrizketa sozialaren mahaia delako horretan), eta gehiengo sindikalaren partaidetzarik gabe erabakiak.
- Lan-segurtasun eta -osasun politika publikoak goitik behera aldatu beharra dago. Kolokako enplegua borrokatu eta enplegu duina, kalitatezkoa, bultzatzeko borondate politikorik ez dagoen artean Osalanek ezin izango ditu iritsi sorreran ezarritako helburuak, eta patronalaren mesedetako organo bat besterik ez da izango.
Bilbon, 2010eko martxoaren 11n
LAB GOIERRI "AMIANTOA"
LAB sindikatuak Amiantoaren ezaugarri kaltegarri eta arriskutsuak jendarteratzeko kanpaina abian jarri berri du Euskal Herri osoan.
Pasa den asteazkenean, Goierri, Goierri garaia eta Tolosaldeako metalgintzako prebentzio delegatuek gai honen inguruko informazio-formazio saio bat jaso genuen Ordiziako Barrena jauregian.
LABen helburua da, informazio formazio saio hauen bidez LABeko Prebentzio Delegatuak gai honetan ahalik eta formatuen egotea .
20010/02/11